PROSTAT KANSERİ NEDİR?

Prostat kanseri, erkeklerde prostat bezindeki hücrelerin kontrolsüz ve anormal şekilde çoğalması sonucunda gelişen bir kanser türüdür. Prostat, mesanenin hemen altında bulunan ve erkek üreme sisteminin önemli bir parçası olan bir organdır.

Prostat kanseri özellikle yaşla birlikte daha sık görülür. İleri yaş, ailede prostat kanseri öyküsü ve bazı genetik faktörler hastalık açısından önemli risk faktörleri arasında yer alır. Bu nedenle özellikle risk grubunda bulunan erkeklerin düzenli sağlık kontrollerini ihmal etmemesi önemlidir.

Prostat kanseri erken evrede çoğu zaman herhangi bir belirti vermeyebilir. Bu nedenle kişinin kendisini iyi hissetmesi, prostat sağlığı açısından herhangi bir sorun olmadığı anlamına gelmez.

PROSTAT KANSERİNİN BELİRTİLERİ NELERDİR?

Prostat kanseri erken dönemlerde belirti vermeyebilir. Hastalık ilerledikçe prostatın büyümesi veya çevre dokulara etkisi sonucunda bazı idrar şikâyetleri ortaya çıkabilir.

Dikkat edilmesi gereken belirtiler arasında;

• Sık idrara çıkma
• Özellikle geceleri sık idrara kalkma
• İdrar yapmaya başlarken zorlanma
• İdrar akışında zayıflama veya kesik kesik idrar yapma
• İdrarı başlatmakta veya tamamen boşaltmakta zorlanma
• İdrar yaparken ağrı veya yanma
• İdrarda veya menide kan görülmesi
• Sertleşme sorunları
• İleri evrelerde bel, sırt, kalça veya kemiklerde ağrı

yer alabilir.

Ancak önemli bir noktayı unutmamak gerekir: Bu belirtilerin görülmesi prostat kanseri olduğu anlamına gelmez. Özellikle idrar yapma şikâyetleri, iyi huylu prostat büyümesi veya prostat enfeksiyonu gibi kanser dışı birçok nedenden de kaynaklanabilir. Bununla birlikte, uzun süren veya yeni ortaya çıkan şikâyetlerin bir üroloji uzmanı tarafından değerlendirilmesi önemlidir.

PROSTAT KANSERİ TANISI NASIL KONUR?

Tanı sürecinde öncelikle hastanın şikâyetleri, yaşı, aile öyküsü ve diğer risk faktörleri değerlendirilir. Hekimin gerekli görmesi halinde prostatın değerlendirilmesi amacıyla fizik muayene ve PSA (Prostat Spesifik Antijen) kan testi uygulanabilir.

PSA yüksekliği tek başına prostat kanseri tanısı anlamına gelmez. PSA değeri prostat kanseri dışında iyi huylu prostat büyümesi veya prostatla ilişkili diğer durumlarda da yükselebilir.

Gerekli görülen hastalarda prostatın daha ayrıntılı değerlendirilmesi için görüntüleme yöntemlerinden, özellikle multiparametrik prostat MR'ından, yararlanılabilir.

Şüpheli bulguların bulunması halinde kesin tanının konulması amacıyla prostat biyopsisi uygulanabilir. Prostat kanserinin kesin tanısı, biyopsi ile alınan doku örneklerinin patolojik olarak incelenmesi sonucunda konulur.

PROSTAT KANSERİ TEDAVİ SEÇENEKLERİ NELERDİR?

Prostat kanserinde tedavi, her hasta için aynı şekilde uygulanmaz. Hastalığın evresi, tümörün özellikleri, yayılım durumu, hastanın yaşı, genel sağlık durumu ve kişisel özellikleri değerlendirilerek tedavi planı oluşturulur.

Hastalığın özelliklerine göre;

• Aktif izlem
• Cerrahi tedavi
• Radyoterapi
• Hormon tedavisi
• Kemoterapi
• Hedefe yönelik veya diğer sistemik ilaç tedavileri

gibi farklı tedavi seçeneklerinden yararlanılabilir.

Erken evrede ve belirli özelliklere sahip hastalarda aktif izlem, cerrahi tedavi veya radyoterapi seçenekleri değerlendirilebilir. Daha ileri veya yayılmış hastalıkta ise hormon tedavisi ve sistemik ilaç tedavileri gündeme gelebilir.

Tedavi seçimi, hastanın durumuna göre kişiselleştirilir ve gerekli durumlarda farklı tedavi yöntemleri birlikte uygulanabilir.

ERKEN TANININ ÖNEMİ NEDİR?

Prostat kanserinin en önemli özelliklerinden biri, erken evrede çoğu zaman belirti vermemesidir. Bu nedenle yalnızca idrar şikâyetlerinin ortaya çıkmasını beklemek doğru bir yaklaşım değildir.

Düzenli hekim değerlendirmeleri ve kişinin risk durumuna göre yapılan kontroller, hastalığın erken dönemde fark edilmesine yardımcı olabilir.

Özellikle ailesinde prostat kanseri bulunan erkeklerin risklerini doktorlarıyla değerlendirmeleri önemlidir. Sağlık Bakanlığı kaynaklarında genel olarak erkeklerin 50 yaşından itibaren, birinci derece akrabasında prostat kanseri öyküsü bulunanların ise daha erken yaşlarda üroloji değerlendirmesine başlamasının önemli olduğu belirtilmektedir. Tarama ve kontrol sıklığı ise kişinin risk durumuna göre hekimi tarafından belirlenmelidir.

Erken tanı, uygun hastalarda tedavi seçeneklerinin değerlendirilmesi ve hastalığın kontrol altına alınabilmesi açısından önemli bir avantaj sağlayabilir.

PROSTAT SAĞLIĞI İÇİN NELERE DİKKAT EDİLMELİDİR?

Prostat kanserini tamamen önlemenin kesin bir yolu bulunmamaktadır. Bununla birlikte sağlıklı yaşam alışkanlıklarının benimsenmesi genel sağlık açısından olduğu gibi prostat sağlığı açısından da önemlidir.

• Düzenli fiziksel aktivite yapılması
• Sağlıklı vücut ağırlığının korunması
• Dengeli ve çeşitli beslenme
• Sebze ve meyve tüketiminin artırılması
• Sigaradan uzak durulması
• Düzenli sağlık kontrollerinin ihmal edilmemesi

sağlıklı yaşamın önemli parçalarıdır.

HASTALARIMIZA MESAJIMIZ

Prostat sağlığınızı ertelemeyin.

İdrar yapma alışkanlığınızda yeni bir değişiklik fark ettiğinizde, geceleri sık idrara kalkma, idrar akışında zayıflama veya idrarda kan gibi belirtiler yaşadığınızda şikâyetlerin geçmesini beklemeyin.

Unutmayın; bu belirtiler her zaman prostat kanserine işaret etmez. Ancak erken değerlendirme, doğru tanı ve uygun tedavi planlaması açısından büyük önem taşır.

Özellikle yaşınız ve aile öykünüz nedeniyle risk grubundaysanız, düzenli kontrolleriniz konusunda hekiminizle görüşün.

Kendiniz için bir adım atın.
Kontrollerinizi ihmal etmeyin.
Prostat sağlığınızı ertelemeyin.

Erken fark etmek, sağlığınız için önemli bir adımdır.